29 Maart 2026 – Palmsondag
Psalm 118:1-2, 19-29 Getuig! Die klip wat afgekeur is, is die Een.
Jesaja 50:4-9a Die Here het my verseker: ek is gered.
Matteus 21:1-11 Kyk, jou Koning kom na jou toe: nederig.
Filippense 2:5-11 ‘n Gesindheid van nederigheid en diens.
Psalm 118:1-2, 19-29
Terwyl ‘n mens graag ‘n Ou-Testamentiese teksdeel volledig in sy oorsprong wil lees en bedink, is dit met Psalm 118 nogal moeilik om nie dadelik te dink aan Jesus se eie aanhaling van hierdie psalm se woorde nie. Drie van die vier evangelies – Matteus 21:42, Markus 12:10-11 en Lukas 20:17 – vertel dat Jesus self Psalm 118 se 22ste vers direk aangehaal het: “Die klip wat deur die bouers afgekeur is, juis hy het die belangrikste klip in die gebou geword”. Ook ander Bybelse rolspelers gebruik gedeeltes van hierdie psalm, waaronder die skare wat Jesus op Palmsondag die stad in begelei het (Psalm 118:26, gebruik in Matteus 21:9b); die dissipels wat saam met Jesus die Nagmaal gebruik het (die hele Psalm 118 soos tradisioneel tydens die Pasgaviering, gebruik in Matteus 26:30); en Petrus tydens sy tydens sy beroemde toespraak voor die Joodse Raad ná die uitstorting van die Heilige Gees op Pinksterdag (Psalm 118:22, gebruik in Handelinge 4:11).
Kom ons kyk daarom eers na Psalm 118 in sy Ou-Testamentiese konteks. Dit is duidelik ‘n lied van dankseggings na een of ander oorwinning of verlossing wat die psalmdigter en/of die volk van die Here beleef het. Tydens hierdie lofprysing word dan genoem dat die klip waarvan ander nie die waarde raakgesien het nie, uiteindelik die belangrikste klip (in Hebreeus lerash finah ) word in die gebou (wat nie gespesifiseer word nie, maar wat waarskynlik een van drie moontlikhede inhou, naamlik: ‘n lateisteen bokant ‘n deur; ‘n hoeksteen waarop die stabiliteit van die hoek van die gebou rus; ‘n sleutelsteen wat ‘n boog sluit en stabiliteit verleen). Vir die psalmskrywer lê die klem op die wonderwerk wat die Here doen. Hy besluit wie Hy as fondamentsteen in sy plan wil gebruik en hoe Hy daardie persoon sal aanwend of gebruik. God kies/beplan. God implementeer. God waarborg die sukses waaroor die res van die psalm jubel.
Vir Nuwe-Testament gelowiges soos onsself is dit daarom baie spesiaal dat die Here Jesus Homself as die lateisteen/hoeksteen/sleutelsteen (in Grieks kefalen gonias ) geïdentifiseer het, wat deur sy Vader wonderbaarlik gestuur en aangewend is om ons lewens te red.
Jesaja 50:4-9a
Ook hierdie Ou-Testamentiese teks het nog altyd vir lesers van die Lydensverhaal van Jesus Christus naby aan die hart gelê. Dit is verstaanbaar hoekom, want die ontstellende vernedering (vers 6 se rug slaan, baard uittrek, bespot en spoeg) en die onregverdige aanklag (vers 8 en 9) laat mens onwillekeurig dink aan die Here Jesus se gyseling en vernedering – en natuurlik ook die onregverdige aanklag en verhoor tydens verskyning voor Pilatus (Matteus 27; Markus 15; Johannes 19).
Maar kon ons neem tog wel kennis van die oorspronklike konteks van Jesaja 50:4-9a, uit respek vir die Here se Woord soos dit aan ons gegee is. Dit gaan in hierdie verse oor die sogenaamde “ Kneg van die Here ”. Op verskillende plekke in die Jesaja-boek word verskillende mense en entiteite as die Kneg van die Here geïdentifiseer. Soms is dit Jesaja die profeet self, soms Israel (maar dan ‘n Israel wat kontra die realiteit gehoorsaam en diensbaar is) en soms die komende Messias. Belangrik is egter om raak te sien dat die Kneg van die Here in die bepaalde omstandighede van hoofstuk 50 (wat baie slegte omstandighede was) aan God se wil en roeping gehoorsaam en getrou is. Ten alle koste gehoorsaam, getrou en ondergeskik.
Waar ons gedurende hierdie week, in aanloop tot aanstaande week se Groot Lydensweek en daarmee Jesus se kruisiging en sterwe, baie diep nadink oor sy offer, sy gehoorsaamheid en sy bereidheid om ten koste van sy eie lewe aan die Vader se roeping getrou te bly, help Jesaja 50 ons om opnuut verstom te staan in aanskouing van die verskrikking van sy lydensweg.
Matteus 21:1-11
Die skare in Betfage en Jerusalem was meegevoer deur die opgewondenheid van ‘n optog. Hulle het al so lank gesmag na ‘n held om na op te kyk, iemand vir wie hulle kon aanhang en navolg in die afgooi van die gehate Romeinse juk. En hier op ‘n dag kom ‘n man op ‘n donkie aangery, met mense rondom Hom wat hulle klere op die grond voor sy donkie neerlê en takkies van bome en struike afbreek om op die pad te strooi. Die skare juig en sing: “Prys die Seun van Dawid! Loof Hom wat in die Naam van die Here kom!” Uiteindelik: híér is hoop vir ‘n volk wat in verdrukking verkeer. Iemand om na te luister. Iemand om te bewonder en na te volg. Wanneer die mense in Jerusalem dan vra: “Wie is hierdie man?” kom die blye nuus oor die skare aangerol: “Dít is die profeet Jesus van Nasaret in Galilea!”
Maar … dit is nié wie Hy was nie. Hy was nié maar net ‘n profeet nie. Vir die skrywer van hierdie Bybelboek was dit baie belangrik dat mense sal verstaan: Jesus was nie net maar ‘n profeet nie. ‘n Profeet sou maar net gekom het om van die waarheid te vertel, om te vertel van God se wil en te vertel van God se genade. Maar hierdie Jesus ís die Waarheid. Hy ís God se wil en Hy ís God se genade. Dit is nie die profeet Jesus wat daar op die donkie ry nie, dit is die Verlosser self, die Messias, soos dit lank terug al voorspel is.
Vir die Bybel is dit baie belangrik dat Jesus se Messiasskap veral in terme van sy nederigheid of sagmoedigheid verstaan moet word. Christus se styl was nie een van triomf en swierigheid nie, maar van nederigheid en sagmoedigheid. Sekerlik sou Hy Homself as die magtige, triomferende held kon aanbied, maar die Here kies anders. Hy kies om as die sagmoedige Een te kom. Hy kies om juis deur sy styl van sagmoedigheid en liefde, opoffering en verdraagsaamheid, hierdie wêreld aan te raak. Ook sy kruis was in die styl van daardie nederigheid en sagmoedigheid. Hy het Homself as ‘n offer gegee, ter wille van die behoud van mense, ter wille van hulle sonde en hulle skuld.
Filippense 2:5-11
Om ons voorgestelde skriflesing beter te kan ontsluit, moet ons vers 1 tot 4 ook lees. Paulus se inleidende woorde “maak dan nou my blydskap volkome deur eensgesind te wees: een in liefde, een van hart, een in strewe” dek die tafel vir die aanmoeding wat hy vanaf vers 5 met die gemeente in Filippi deel. Eengesindheid tussen die gelowiges is wat Paulus graag by die gemeente wil inskerp. En eengesindheid word versterk en uitgebou waar gelowiges aan vers 3 en 4 gehoorsaam is: “Moet niks uit selfsug of eersug doen nie, maar in nederigheid moet die een die ander hoër ag as homself. Julle moenie net elkeen aan sy eie belange dink nie, maar ook aan dié van ander.”
Dit is dan wanneer Paulus in vers 5 en volgende verse aan die Filippense verduidelik dat Jesus Christus die voorbeeld is wat hulle ten alle koste moes nastreef. Ons wat graag eengesind met mekaar wil (saam) leef en (saam) werk, neem die leidrade daartoe uit die lewe van die Seun van God. Sy gesindheid word die argiteksplan vir ons lewens en ons medemenslikheid. Sy gesindheid word die meetsnoer vir ons dienswerk, ons liefde vir mekaar en ander, en vir ons gehoorsaamheid aan ons roeping. Daarom laat ons graag die Heilige Gees toe om ons mentaliteit (mindset) te suiwer, te ontwikkel en te rig. Interessant was die opmerking van ‘n Amerikaanse kommentator: daardie mentaliteit (mindset) has a cruciform shape . Dink gerus daaroor na: ons mentaliteit, ons gesindheid, word só ‘n na-skuwee van die kruis van Jesus Christus.